Przystanek - 2
<< wracaj

Zbiorowisko gradowe z sosną
Za rogiem łąki skręcamy w lewo i idziemy około 60 metrów w kierunku SSW. Otacza nas drzewostan składający się głównie z sosny zwyczajnej z domieszką jodły i buka. Sosna w wieku około 85 lat jest średnio dorodna, o strzałach (pniach) pokrzywionych, słabo oczyszczonych z niższych gałęzi. Pojedyncze egzemplarze dorastają do 28 m wysokości i osiągają pierśnicę 50 cm. Pierśnica jest to średnica pnia mierzona na wysokości 130 cm, tj. na wysokości piersi dorosłego człowieka. W warstwie drzew występują nieliczne przestoje buka i jodły. Są to pozostałości dawnych naturalnych drzewostanów zespołu buczyny karpackiej. Osiągają one wysokość zbliżoną do wysokości sosny i średnicę pnia około 70 cm, są jednak słabej dorodności. Takie okazy drzew leśnicy określają mianem negatywów. W dobrze rozwiniętej warstwie krzewów dominuje buk, który przechodzi także do starszych klas wiekowych. Dużo jest też podrostu jodłowego, a domieszkę stanowią: bez czarny, leszczyna, świerk, trzmielina brodawkowata i jarzębina. W runie zachowały się jeszcze gatunki gradowe, przede wszystkim gajo-wiec żółty, marzanka wonna i dąbrówka rozłogowa. W mniejszych ilościach występują: kopytnik pospolity, czworolist, sałatnik leśny i bodziszek cuchnący. Widoczne są jednakże oznaki borowienia siedliska wskutek długoletniego oddziaływania sosny, czego przejawem jest masowy udział w runie konwalijki dwulistnej oraz występujące z rzadka krzewinki borówki czernicy. Umiejętna gospodarka leśna, polegająca przede wszystkim na stopniowym wycinaniu sosny oraz protegowaniu buka i jodły, pozwoli na przywrócenie temu zbiorowisku naturalnego charakteru lasu jodłowo-bukowego.
Ze względu na dominację sosny w drzewostanie, w faunie tego zbiorowiska pojawiają się gatunki związane z tym właśnie drzewem. Dla przykładu wymienić można cetyńca większego - chrząszcza z rodziny kornikowatych, wygryzającego w czasie tzw. żeru uzupełniającego rdzeń młodych gałązek sosny (które później opadają na ziemię w postaci „cetyny") czy też niektóre chrząszcze z rodziny kóz-kowatych (żerdzianka sosnówka, rębacz, ściga fioletowa, tycz cieśla i in.), których larwy żerują zwykle pod korą osłabionych sosen lub w pniakach. Owadów żerujących na sośnie jest znacznie więcej, jednak żaden z nich nie występuje tutaj masowo i nie zagraża drzewostanowi.
Fauna ptaków tego zbiorowiska charakteryzuje się występowaniem kilku gatunków typowych dla borów sosnowych, jak np. świergotek drzewny, pierwiosnek, drozd śpiewak, sikora czubatka i dzięcioł duży. Świergotka drzewnego poznamy po charakterystycznym locie godowym, kiedy wzbija się ponad wierzchołki drzew, a później spada ze złożonymi skrzydłami, cały czas śpiewając. Pierwiosnek powtarza swą monotonną, dwusylabową piosenkę nawet w upalne południe, kiedy inne ptaki milkną, drozd śpiewak natomiast najintensywniej wyśpiewuje swoje głośne fanfary o zmierzchu i wczesnym rankiem. Sikorę czubatkę łatwo jest poznać po czubku na głowie. Znany powszechnie dzięcioł duży chętnie odżywia się nasionami sosny (zwłaszcza zimą), a szyszki rozbija w specjalnej „kuźni", pod którą leżą później całe ich setki. Dzięcioł ten wykuwa liczne dziuple w grubszych gałęziach starych buków, z których korzystają później inne dziuplaki, a najczęściej kowalik, pleszka, muchołówki i sikory. W miejscach, gdzie podrost jodłowy tworzy zwarty gąszcz, zakłada swe gniazda płochacz pokrzywnica, który jest tutaj równie liczny jak w borach jodłowych. Dużą liczebność wykazują również ptaki typowe dla lasów liściastych, jak np. kos, pokrzewka ogrodowa, pokrzewka cza-rnołbista oraz świstunka.
Kontynuując wycieczkę przechodzimy w dalszym ciągu lasem, w którym zaznacza się duży udział sosny. Na przestrzeni około 150 m, w bardziej prześwietlonych partiach, gdzie usunięto buka i jodłę, zauważymy bujny rozwój podszylu. Największe pokrycie osiągają tu: leszczyna, grab, buk i bez koralowy, dużo jest także malin i jeżyn. Obserwuje się natomiast nieliczne okazy jodły, która prawdopodobnie wyginęła z powodu dużego zwarcia innych gatunków. W takich dobrze nasłonecznionych miejscach spotykamy prawie wszystkie gatunki owadów obserwowane na skraju lasu (por. przystanek 1). W tym środowisku chętnie przebywa orzesznica, niewielki gryzoń z rodziny pilchowatych. Jest mało płochliwa, ź toteż częściej widywana niż inne drobne ssaki. Po przebyciu dalszych 150 m droga skręca w prawo. Teren podnosi się, a w drzewostanie zachodzą duże zmiany. Wkraczamy w buczynę karpacką.


.:: CopyRight by Adamów 2005 ::..:: Design by Roztocze.com 2005 - 2006 ::.