Skraj lasu i zbiorowisko z dębem szypułkowym
Z szosy wiodącej do Szewni skręcamy w prawo i drogą gruntową idziemy wzdłuż obsadzonej z dwóch stron jarzębiną polany, przechodząc przez dość duży płat z łubinem. Mamy okazję do przeprowadzenia pierwszych na tej trasie obserwacji przyrodniczych.
Łubin trwały jest dość często wysiewany wzdłuż dróg śródleśnych, ponieważ stanowi od wielu lat doskonałą paszę dla zwierzyny. W pełni lata, a zwłaszcza przy słonecznej pogodzie warto przyjrzeć się z bliska kwiatom łubinu i innych, obficie kwitnących tutaj roślin, a przede wszyskim kwiatom malin, jeżyn i kilku gatunków z rodziny baldaszkowa-tych. Zwróci z pewnością naszą uwagę bogaty i różnorodny świat owadów, które zwabione obfitością pokarmu zlatują się tutaj z całej okolicy. Pszczoły i liczne gatunki trzmieli odwiedzają kwiaty w poszukiwaniu nektaru, podobnie jak wiele różnorodnych gatunków motyli. Często pojawiają się ładnie ubarwione motyle z rodziny rusałkowatych, jak np. mie-niak tęczowiec, rusałka pawik, admirał czy perłowiec malinowiec. Na baldachach kwiatowych dzięgielu leśnego czy podagrycznika najczęstszymi gośćmi są chrząszcze z rodziny kózkowatych, które poznać możemy po wąskich pokrywach skrzydłowych i długich czułkach. Odżywiają się one pyłkiem kwiatowym. Do pospolitych należą m.in.: baldurek pręgowany (żółty, w czarne poprzeczne pasy) i zmorsznik czerwony, a niekiedy masowo pojawia się brązowoszary rzemlik topolowiec. Rzadziej znaleźć można okazałego, metalicznie błyszczącego, zielonego chrząszcza kruszczycę złotawkę. Chrząszczom towarzyszą liczne gatunki muchówek, zwłaszcza z rodziny bzygowatych, które poznać można po charakterystycznym locie, polegającym na okresowym zawisaniu w jednym miejscu. Na kwiatach pojawia się również pasiaste ubarwiona strojnica baldaszkówka - ciepłolubny przedstawiciel pluskwiaków różnoskrzydłych. Zbliżone do niej kształtem inne pluskwiaki, jak np. plusknia, zieleniak i wtyk straszy k odżywiają się sokami roślin, podobnie jak mszyce, które tutaj występują licznie. Ciepłe środowisko i obfitość pokarmu zwabia liczne owady drapieżne, a wśród nich chrząszcze z rodziny biega-czowatych. Wzdłuż dróg i na skraju lasu często polują ważki. Uwagę zwracają zwłaszcza duże formy, jak np. husarz władca i oryginalnie ubarwiona ważka płaskobrzucha. Niekiedy można zauważyć, jak samice składają jaja na roślinach rosnących przy dużych kałużach, jakie powstają po długich opadach deszczu. Owadami odżywiają się również niektóre gatunki płazów i gadów leśnych, toteż wzdłuż drogi, którą idziemy, spotkać można często żabę trawną lub ropuchę szarą, a także trzy gatunki jaszczurek: zwinkę, jaszczurkę żyworodną i padalca. Padalec występuje tutaj często w tzw. formie turkusowej, z wieloma intensywnie niebieskimi plamkami na wierzchu ciała. Warto również zwrócić uwagę, że na drodze pojawia się dość licznie ślimak winniczek. Lubi on bowiem podłoże wapienne (ze względu na materiał do budowy skorupy), a droga na tym odcinku utwardzona jest rumoszem wapiennym.
Idąc wzdłuż polany po lewej stronie mijamy zbiorowisko z dębem szypułkowym, posadzonym w miejscu zrębu zupełnego. Drzewostan około 45-letni, dość zwarty, średnio dorodny, osiąga wysokość 15-18 m. Część dębiny położona w pobliżu drogi występuje na siedlisku kontynentalnego boru mieszanego. W głębi siedlisko zmienia się na gradowe, czyli lasu liściastego, o czym świadczy roślinność runa. Na siedlisku boru mieszanego dominującymi gatunkami są: pszeniec zwyczajny, fiołek leśny, kwitnący bladoliliowo przetacznik leśny oraz przetacznik ożankowy o koronie lazurowobłękitnej, poziomka pospolita, dzwonek brzoskwiniolistny, żółto kwitnące Jastrzębce, tomka wonna, perłówka zwisła i turzyca palczasta. Na wiosnę dno lasu pokrywa się zwartym kobiercem zawilca gajowego. Wymienione gatunki są pospolitymi składnikami runa borów mieszanych. Oprócz nich można znaleźć tu gatunki mniej znane. W pełni lata uwagę zwraca dość licznie występujący podkolan biały, jeden z naszych storczyków. Osiąga on wysokość do pół metra, a jego okazały kwiatostan wyróżnia się przyjemnym, intensywnym zapachem. Warto wspomnieć tu o innych rzadziej spotykanych roślinach boru mieszanego, jakimi są gruszyczki - mniejsza, o liściach jajowatych lub okrągłych, drobniutko karbowanych i podobna do nich gruszyczka jednostronna, którą można odróżnić po charakterystycznym, jednostronnym ułożeniu grona kwiatowego.
W warstwie mchów licznie występuje jeden z najpospolitszych gatunków borowych - płonnik strojny. Późnym latem i jesienią obserwować można liczne owocniki grzybów, przede wszystkim różne gatunki gołąbków oraz najbardziej trujący z rodzimych grzybów - muchomor sromotnikowy. W miarę jak mijamy zbiorowisko z dębem szypułkowym, możemy zauważyć, że pojawiają się coraz to nowe gatunki roślin, siedlisko bowiem zmienia się na gradowe. Przewagę w runie uzyskują gatunki charakterystyczne dla lasu liściastego. Największym udziałem wyróżniają się: gajowiec żółty, kopytnik pospolity i turzyca leśna.
Fauna tego zbiorowiska jest typowa dla lasów liściastych i niezbyt urozmaicona. Warto jednak zwrócić uwagę, że na liściach dębów pojawiają się niekiedy duże, kuliste wyrosła. Są to tzw. galasy, wywołane przez galasówkę dębiankę (owada z rzędu błonkówek), której larwy żyją we wnętrzu tych wyrośli. W faunie ptaków oprócz kilku pospolitych gatunków leśnych, takich jak zięba, świstunka, kos, pokrzewka czarnołbista, kowalik oraz sikory (bogat-ka, uboga i modra), na uwagę zasługuje kilka gatunków typowych dla skrajów lasu, jak np. trznadel, dzwoniec i dzierzba gąsiorek. Brzegi lasu chętni0 odwiedza sójka, a dość często pojawia się również kruk.
Idąc dalej drogą gruntową mijamy po lewej stronie łąkę obsadzoną od strony ścieżki kasztanowcem i grabem. Takie łąki śródleśne utrzymywane są w celu pozyskiwania paszy, którą dokarmia się zwierzynę w okresie zimowym. Wieczorami na łąkę często wychodzą sarny i jeżeli zachowujemy się cicho, z łatwością możemy je obserwować.